Ống nước bị đóng băng có thể khiến nguồn cấp gián đoạn và làm tăng nguy cơ nứt, rò rỉ. Tình trạng này đáng lưu ý tại nơi có nhiệt độ xuống thấp kéo dài, đặc biệt với đường ống ngoài trời thiếu bảo vệ. Cùng Thanh Mai tìm hiểu cách xử lý ống nước bị đóng băng ở mức cơ bản và những trường hợp cần nhờ thợ kiểm tra.
Vì sao ống nước có thể bị đóng băng?
Vì sao ống nước có thể bị đóng băng?
Khi đường ống tiếp xúc với nhiệt độ đủ thấp trong thời gian dài, nước bên trong có thể đóng băng. Những đoạn đặt ngoài trời, gần khe gió hoặc trong không gian không được giữ ấm thường dễ gặp tình trạng này hơn.
Nước nở ra khi đông thành băng, đồng thời điểm tắc băng có thể làm áp lực tăng trong phần đường ống bị giữ kín. Vì vậy, sự cố không chỉ khiến nước ngừng chảy mà còn có thể làm hỏng ống hoặc mối nối.
Không phải cứ trời lạnh là đường ống sẽ đóng băng. Nếu mất nước trong điều kiện thời tiết chưa đến mức có thể gây đông nước, cần kiểm tra thêm nguồn cấp, bồn chứa, van và máy bơm.
Dấu hiệu nhận biết ống nước bị đóng băng
Dấu hiệu thường gặp là vòi không có nước hoặc chỉ chảy rất ít trong đợt rét đóng băng. Một số đoạn ống lộ thiên có thể xuất hiện lớp băng bên ngoài.
Bạn nên kiểm tra các vòi khác để xác định phạm vi ảnh hưởng. Nếu chỉ một khu vực mất nước, vấn đề có thể nằm ở nhánh cấp cho khu vực đó. Nếu cả nhà mất nước, cần xem xét cả nguồn cấp chung.
Lớp băng bên ngoài không đủ để xác định chính xác tình trạng bên trong. Khi thấy ống phồng, nứt, mối nối lệch hoặc nước rỉ ra, nên coi đó là dấu hiệu hư hỏng cần kiểm tra, không tiếp tục tự làm ấm.
Cách xử lý ống nước bị đóng băng
1. Ngừng sử dụng và khóa nguồn nước phù hợp
Trước khi xử lý, ngừng các thiết bị đang cần nước tại khu vực bị ảnh hưởng. Khóa van cấp cho nhánh ống hoặc van tổng nếu chưa xác định được phạm vi sự cố.
Nếu có máy bơm cấp vào tuyến bị tắc, nên ngừng bơm để tránh thiết bị tiếp tục vận hành trong điều kiện bất thường. Cần khóa nguồn nước, kiểm tra dấu hiệu vỡ ống và mở vòi bị ảnh hưởng trước khi làm tan băng.
2. Mở vòi nước lạnh thuộc nhánh bị ảnh hưởng
Giữ vòi mở trong quá trình xử lý để nước có lối thoát khi băng tan. Không cố vặn mạnh nếu bản thân vòi hoặc van bị kẹt do đóng băng.
Chỉ nên xử lý tại đoạn ống nhìn thấy rõ, dễ tiếp cận và chưa có dấu hiệu hư hỏng. Với ống âm tường, dưới nền hoặc trên cao, hãy nhờ thợ kiểm tra.
3. Làm ấm từ từ bằng khăn ấm
Có thể dùng khăn thấm nước ấm, vắt bớt nước rồi áp quanh đoạn ống bị lạnh. Thay khăn khi nguội và theo dõi tình trạng đường ống trong suốt quá trình.
Mục tiêu là làm ấm nhẹ nhàng, không đẩy nhiệt độ lên nhanh. Không đổ nước sôi trực tiếp lên ống, van hoặc phụ kiện.
Nên làm tan băng chậm bằng túi nước ấm hoặc khăn ấm và không sử dụng ngọn lửa trần. Nếu không xác định được vị trí đóng băng hoặc việc làm ấm không có hiệu quả, nên dừng và gọi thợ.
4. Kiểm tra trước khi cấp nước trở lại
Sau khi nghi ngờ băng đã tan, quan sát thân ống, các đầu nối và khu vực xung quanh. Vết nứt nhỏ có thể chỉ bắt đầu rò rõ khi nguồn nước được mở lại.
Nếu không thấy dấu hiệu hư hỏng, có thể mở van cấp từ từ và theo dõi. Khi phát hiện rò rỉ, khóa van trở lại và nhờ sửa chữa.
Không nên rời khỏi khu vực ngay khi nước vừa chảy. Nước có thể trở lại trước khi toàn bộ sự cố được phát hiện.
Những điều cần tránh khi xử lý
Những điều cần tránh khi xử lý
Không dùng lửa hoặc nguồn nhiệt mạnh
Đèn khò, bếp lửa và thiết bị thổi nhiệt mạnh có thể làm hỏng ống, phụ kiện hoặc gây cháy vật liệu xung quanh. Nguy cơ này vẫn tồn tại ngay cả khi đoạn ống đang nhìn thấy là kim loại.
Với khu vực ẩm ướt, việc sử dụng thiết bị điện cầm tay cũng cần được cân nhắc. Khăn ấm là lựa chọn đơn giản hơn cho đoạn ống lộ thiên có thể tiếp cận an toàn.
Không gõ, đập hoặc bẻ đường ống
Tác động mạnh không phải cách phù hợp để phá băng bên trong. Thao tác này có thể làm nứt thân ống hoặc hỏng mối nối, nhất là khi vật liệu đang lạnh.
Cũng không nên cố tháo phụ kiện để thông nước khi chưa biết bên trong còn áp lực hay không.
Không cho hóa chất chống đông vào đường nước sinh hoạt
Chất chống đông dùng cho động cơ hoặc hệ thống chuyên dụng không được tùy tiện đưa vào đường cấp nước sinh hoạt. Biện pháp này có thể làm nhiễm bẩn nguồn nước.
Nếu cần bảo vệ một công trình bỏ trống trong mùa lạnh, nên để đơn vị chuyên môn đề xuất phương án phù hợp với hệ thống hiện có.
Khi nào cần gọi thợ?
Nên nhờ thợ khi không tìm được đoạn đóng băng, đường ống nằm trong kết cấu hoặc đã xuất hiện nứt, phồng và rò nước. Trường hợp đã làm ấm nhẹ nhưng nước vẫn không trở lại cũng cần kiểm tra thêm nguyên nhân.
Nếu nước rò gần ổ cắm, thiết bị điện hoặc tủ điện, tránh chạm vào khu vực ướt và gọi người có chuyên môn xử lý.
Với chung cư hoặc hệ thống cấp nước dùng chung, cần báo ban quản lý trước khi can thiệp vào van và đường ống chung.
Cách hạn chế ống nước đóng băng trở lại
Bảo vệ những đoạn ống dễ bị lạnh
Kiểm tra đường ống ngoài trời, quanh bồn chứa và những vị trí đón gió lạnh. Vật liệu bảo ôn cần phù hợp, được giữ khô và bảo vệ theo hướng dẫn. Bảo ôn giúp làm chậm mất nhiệt, nhưng không bảo đảm nước không đóng băng khi rét kéo dài.
Kiểm tra trước mùa lạnh
Những vị trí bảo ôn bong, rách hoặc đường ống rò rỉ nên được xử lý sớm. Với nhà ít sử dụng, cần có phương án quản lý nước phù hợp thay vì để hệ thống không được kiểm tra trong thời gian dài.
Không nên mặc định đổi sang một loại ống nhựa khác là giải quyết được nguy cơ đóng băng. Cả thân ống và phụ kiện đều cần được lựa chọn, bố trí và bảo vệ đúng điều kiện sử dụng.
Cách xử lý ống nước bị đóng băng cần ưu tiên khóa nguồn cấp, kiểm tra hư hỏng và làm ấm từ từ ở vị trí có thể tiếp cận. Nếu đường ống bị che khuất, đã rò rỉ hoặc không thể xử lý đơn giản, nên nhờ thợ kiểm tra.
Khi cần thay thế ống và phụ kiện cho hệ thống cấp nước, bạn có thể liên hệ Thanh Mai – Đơn vị phân phối chính thức của Tiền Phong để tìm hiểu sản phẩm phù hợp với điều kiện công trình.
